1995 թվականից ի վեր էքստրեմալ եղանակային երևույթները ամբողջ աշխարհում խլել են ավելի քան 832 հազար մարդու կյանք և հանգեցրել տրիլիոնավոր դոլարների տնտեսական վնասներ։ «Germanwatch» կազմակերպությունը, հիմնվելով կլիմայական ռիսկի ինդեքսի տվյալների վրա, վերլուծել է էքստրեմալ եղանակային երևույթներով պայմանավորված մահացության և տնտեսական վնասների մակարդակները💸։
🔥Ջերմային ալիքներին բաժին է ընկնում ավելի քան 278 հազար մահ ամբողջ աշխարհում։ Բարձր ջերմաստիճանները սրում են քրոնիկական հիվանդությունները, իսկ ջերմային հարվածը հաճախ դառնում է մահացու։ Միևնույն ժամանակ շոգից առաջացած տնտեսական վնասը ամենացածրն է եղել՝ մոտ 32.9 միլիարդ դոլար։ Սա ընդգծում է դրա «խորամանկ» բնույթը․ շոգը «լուռ» է սպանում՝ չթողնելով լայնածավալ ավերածություններ, ինչպես մյուս եղանակային էքստրեմալ երևույթները։
🧍♂️Ամենակործանարար ջերմային ալիքները տեղի են ունեցել մեղմ կլիմա ունեցող տարածաշրջաններում։ Օրինակ՝ 2022 թվականին Եվրոպայում անոմալ շոգի հետևանքով մահացել է ավելի քան 60 000 մարդ, իսկ Ռուսաստանում 2010 թվականին՝ մոտ 56 000 մարդ։
🌪️Փոթորիկները զբաղեցնում են երկրորդ տեղը՝ պատճառելով 274 750 զոհ, սակայն հենց դրանք են պատճառել ամենամեծ տնտեսական վնասները, որոնք գնահատվում են 2.6 տրիլիոն դոլարի չափով։ 2008 թվականին Մյանման կրել է աղետալի կորուստներ, երբ «Նարգիս» ցիկլոնը խլել է ավելի քան 138 000 մարդու կյանք։ Հոնդուրասում «Միչ» փոթորիկը գրանցեց 14 000 մահվան դեպք և պատճառեց է 7 միլիարդ դոլարի վնաս։
Կարդացեք նաև
🌊Երրորդ տեղում են ջրհեղեղները՝ ինչպես հանկարծակի վարարումները, այնպես էլ գետերի վարարումները, որոնք դարձել են ավելի քան 200 հազար մահվան պատճառ և հասցրել մոտ 1.3 տրիլիոն դոլարի վնաս։
🌵Երաշտները և🔥🌲 անտառային հրդեհները համապատասխանաբար հանգեցրել են ավելի քան 25 հազար և մոտ 3 հազար մարդկային զոհերի։ Դրանց տնտեսական վնասը կազմել է համապատասխանաբար 287 և 177 միլիարդ դոլար։
📊Ինչպես հայտնում է Naked Science ամսագիրը, այլ էքստրեմալ եղանակային երևույթները՝ ներառյալ ցուրտ ալիքները և խիստ ձմեռային պայմանները, միասին խլել են ավելի քան 45 հազար մարդու կյանք և հանգեցրել համեմատաբար ցածր տնտեսական վնասների՝ մոտ 65 միլիարդ դոլար։
Շրջակա միջավայրի նախարարության հիդրոօդերևութաբանության և մոնիթորինգի կենտրոն
