ՀՀ արդարադատության նախարարության քրեակատարողական հիմնարկներում և մարմիններում հասարակական վերահսկողություն իրականացնող հասարակական դիտորդների խմբի
2026 թվականի փետրվարի 17-ին «Արմավիր» քրեակատարողական հիմնարկում պահվող կալանավորված անձի մահվան փաստը հերթական ծանր ազդակն է, որ քրեակատարողական համակարգում առկա են լրջագույն, չլուծված և համակարգային խնդիրներ՝ ազատազրկված անձանց առողջության պահպանման իրավունքի իրացման ոլորտում։
Լրատվամիջոցը, հղում կատարելով պաշտոնական հաղորդագրությանը, հրապարակել է տեղեկություն, ըստ որի՝ անձը առողջական վիճակի կտրուկ վատթարացման պատճառով տեղափոխվել է քաղաքացիական բժշկական կենտրոն, այնուհետև՝ պալիատիվ բուժօգնության կենտրոն, որտեղ արձանագրվել է կենսաբանական մահը։
Դիտորդների խումբը վերջին մեկ տարվա ընթացքում տվյալ կալանավորված անձից ստացել է բազմաթիվ ահազանգեր՝ առողջական վիճակի, ցավերի, օտար մարմինների առկայության և պատշաճ բուժօգնության բացակայության վերաբերյալ։ Ահազանգերի հիման վրա իրականացվել են այցեր «Արմավիր» ՔԿՀ, ինչպես նաև հասցեագրվել են գրություններ ՀՀ Առողջապահության նախարարին։ Մեր միջամտության արդյունքում անձը տեղափոխվել է նախկինում գործող Դատապարտյալների հիվանդանոց ՔԿՀ և ստացել բուժօգնություն։
Կարդացեք նաև
Միևնույն ժամանակ, ըստ կալանավորի ներկայացրած տվյալների և պաշտոնական պատասխանների, նրա մարմնում առկա են եղել օտար մարմիններ, որոնց մի մասը չի հեռացվել։
Այս հանգամանքները վկայում են ոչ միայն քրեակատարողական բժշկության համակարգում առկա կառավարման լրջագույն բացերի, այլև հնարավոր անգործության, ոչ բավարար հսկողության և պատշաճ բժշկական միջամտությունների ուշացման մասին։
Հիշեցնում ենք, որ պետությունը կրում է բացարձակ պատասխանատվություն իր հսկողության ներքո գտնվող անձանց կյանքի և առողջության պահպանման համար։ Ազատազրկված անձը չի կարող ինքնուրույն իրացնել իր առողջության պահպանման իրավունքը, հետևաբար ցանկացած ուշացում, անգործություն կամ թերի միջամտություն դիտարկվում է պետության պատասխանատվության տիրույթում։
Խումբը միաժամանակ անհրաժեշտ է համարում ընդգծել, որ ազատազրկման վայրերում արձանագրված մահվան դեպքերի առնչությամբ արդյունավետ, անկախ և համապարփակ քննությունների ապահովման հարցը՝ թե՛ ներքին, թե՛ արտաքին վերահսկողական մեխանիզմների շրջանակում, տարիներ շարունակ շարունակում է մնալ չլուծված․ մեր կողմից բազմիցս արձանագրված համակարգային խնդրի ուղղությամբ առ այսօր էական առաջընթաց չի արձանագրվել։
Յուրաքանչյուր մահ քրեակատարողական հիմնարկում ոչ միայն մարդկային ողբերգություն է, այլ նաև պետական համակարգի պատասխանատվության հարց։
Դիտորդների խումբը շարունակելու է հետևողականորեն իրականացնել իր գործառույթները՝ մանդատի շրջանակներում և հրապարակայնորեն արձագանքել յուրաքանչյուր նման դեպքի։
