( կարդալ, բացառապես Կոմիտասի թանգարան – կոթող այցելելուց հետո )
Երբ Լեոնարդոյին հարցրել են կերպարվեստն է առաջնային, թե երաժշտությունը, նա պատասխանել է. « Փորձեք բնության գեղեցկությունը կույրին նկարագրել, իսկ խուլ ու համրին ընդամենը ցույց տալ … »
Պետք է ենթադրել, որ ճարտարապետ Արթուր Մեսչյանը, էզոթերիկ տրավերտինով Կոմիտասի թանգարան – կոթողը ստեղծելիս, ինչպես Լեոնարդոն, առաջնորդվել է երկրորդ սկզբունքով: Հակառակ պարագայում մեզ չէր կարող փոխանցվել նրա արարելու շարժառիթը և հաղթողի հոգեբանությունը:
Հանրությանը դեպի Կոմիտաս տանելու ապարդյուն փորձեր շատ են եղել, բայց արի ու տես, որ պարոն Մեսչյանին հաջողվել է ստեղծել մի միջավայր, որտեղ ընդամենը ֆիզիկապես գտնվելու պարագայում Կոմիտաս երևույթը դառնում է հասու բոլորիս (քանի դեռ շինության ներսում ես):
Կարդացեք նաև
Բարձրանում ենք թանգարան – կոթողի թեքահարթակով, որքան առաջ, այնքան թուլանում է երկրի ձգողությունը, մեծանում ակամա սավառնելու հավանականությունը…
Ներսում ենք՝ բազմաչափ իրականության մեջ, աջ – ձախ, վերև – ներքև գոյություն չունի, մեր գիտակցական կողմնորոշումը չի գործում, կարծրատիպերը քանդված են, ենթագիտակցությունը ժպտում է, ազատվել է գիտակցության կապանքներից (քանի դեռ շինության ներսում ենք): Հաղորդակցվում ենք երախտագիտության դրսևորումների հետ, պարզում մեզ համար, որ լիությունը սիրում է թաքնվել երախտագիտության ետևում…
Թափառող հայացքդ մեկ հանդիպում է Կոմիտասի ռոյալին ու սրինգներին, մեկ հառնում պատից ցած վազող նրա բանաստեղծություններին ու լուսանկարներին… Ամենի վրայով սահուն անցնում ես՝ թողնում հաջորդ այցելություններիդ համար:
Կոմիտասի ձայնը ականջիդ մտնում ես համերգասրահ, էզոթերիկ միջավայրը շուրջդ է պտտվում ու ստիպում քեզ առժամանակ դառնալ եսակենտրոն:
Թափանցիկ ետնաբեմ, չկան կուլիսներ՝ չկա և տեղ խարդավանքի համար:
Ապակեպատ ետնաբեմից անդին հատվում են վերն ու վարը, աջն ու ձախը, առաջն ու ետը, մի իրականությունից կարող ես անցում անել մյուսը (քանի դեռ շինության ներսում ես): Եթե գերհսկա սև խոռոչների սինգուլյար կենտրոնում երկրային օրենքները փլուզվում են, ապա այս խաչմերուկում չինարի ծառ է աճում…
Թիկունքումդ նախասրահ նայող պատուհանն է, որի հակառակ կողմից նայողը մշտական թատրոն է տեսնում. ներսում ես, ասես խաղում ես դու, դիտում են ուրիշները, դրսում ես, խաղում են ուրիշները, դիտում ես դու:
Գալիս ենք նախասրահ, մոտենում ենք առարկայական իրականությանը, ճարտարապետ Կորյուն Հակոբյանի տուֆակերտ շինության ճակատային մասի թիկունքում ենք, դա էզոթերիկ և շոշափելի իրականության սահմանագիծն է, որից անդին սկսվում է նյութեղեն աշխարհը: Տոն-մուտք՝ համերգների ու ներկայացումների համար:
Թե ով, որ մուտքից կկամենա ներս մտնել ամեն անգամ այցելելիս, դա դեռ մի կարճ ժամանակ տեսակի խնդիր կմնա …
Վահագն ԿՈԶՄՈՅԱՆ
Եթե գերհսկա սև խոռոչների սինգուլյար կենտրոնում երկրային օրենքները փլուզվում են, ապա այս խաչմերուկում չինարի ծառ է աճում…
ինչ տարորինակ նախադասւթյւն, ինչւ օգտագործել բառեր, չհասկանալով նրանց իմաստը,???